آیا تا به حال تپه های آتشفشانی را مشاهده اید که از آن ها به جای آتش، گل خاکستری خارج شود؟ در دل طبیعت شگفتانگیز جنوب ایران، یکی از عجیبترین و منحصربهفردترین پدیده های زمین شناسی به نام کوه گل افشان به چشم می خورد. ممکن است با شنیدن اسم آن تعجب کنید، ولی این پدیده واقعی و در نزدیکی چابهار واقع شده است. این جاذبه طبیعی با فوران گل از دل زمین، همانند یک چشمه به نظر می رسد که قدرت طبیعت را به نمایش می گذارد. کوه گل افشان چابهار نه تنها به دلیل ظاهر خاص خود شناخته می شود، بلکه به خاطر خواص درمانی طرفداران زیادی دارد.
چابهار که به بهشت گمشده ایران مشهور است، هر ساله با داشتن این پدیده نادر، گردشگران زیادی را به سمت خود می کشاند. با مشاهده تپه های گل افشان از نزدیک، زنده بودن و قدرت طبیعت را حس خواهید کرد. اگر به دنبال سفری متفاوت و پر از هیجان هستید، کوه گل فشان تنگ یکی از بهترین انتخاب های شما خواهد بود. وقت آن رسیده که چمدان هایتان را بردارید و مسیر چابهار را در پیش بگیرید.
کوه گل فشان چیست؟
یکی از نادرترین پدیده های زمین شناسی، کوه گل فشان می باشد که در آن به شکلی آرام و مداوم گل خاکستری از دهانه ای شبیه به آتشفشان خارج می شود. برخلاف آتشفشان های معمولی که گدازه های داغ از آن فوران می کنند، این نوع از کوه ها، گل سرد و خمیری شکل را به بیرون می ریزند. این پدیده بیشتر در مناطقی که فعالیت های زمین ساختی در زیر زمین وجود دارد، رخ می دهد. وجود تپه های گل افشان بسیار نادر می باشد به طوری که حدود ۸۰۰ عدد از آن ها در کل جهان یافت می شود.

کوه گل فشان تنگ به عنوان بزرگترین و یکی از مشهورترین نمونه های این پدیده در ایران شناخته می شود. در این کوه گل و لای به صورت چشمه وار به سطح زمین می رسند و شکل ماهواره ای به خود گرفته اند. یکی از ویژگی های جذاب کوه های گل افشان، فعالیت مداوم آن ها می باشد؛ به طوریکه بازدید کنندگان می توانند به صورت زنده فوران گل را مشاهده کنند.
در هنگام فوران گل، صدایی شبیه به شلیک تفنگ شنیده می شود که گردشگران را حیرت زده می کند. این کوه نه تنها مکانی زیبا برای عکاسی و تفریح است، بلکه فرصتی برای آشنایی با پدیده های زمین شناسی و تحقیق می باشد. به شما توصیه می کنیم که حداقل برای یکبار در طول زندگی خود به این منطقه سفر کنید، تا به شگفتی های طبیعت ایران پی ببرید.
گل فشان های ایران
همانطور که در بالا گفتیم کوه های گل افشان بسیار نادر می باشند و در کل جهان ۸۰۰ مورد از آنها گزارش شده است که فقط ۲۴ عدد از آن ها بزرگ و معروف می باشد. این کوه ها در سراسر جهان در قاره های آسیا، اروپا و آمریکا پراکنده شده اند و بزرگترین گل فشان جهان در منطقه بلوچستان پاکستان با ارتفاع ۵۰۰ متر واقع شده است. همچنین زیباترین و معروفترین تپه گل افشان در ایران واقع شده است.
کوه های گل افشان در نقاط مختلفی از ایران پراکنده شده اند که معروفترین آن ها، کوه گل افشان چابهار می باشد. در حدود ۸ کیلومتری کوه گل افشان چابهار، مجموعه گل فشان های دیگری نیز واقع شده اند. همچنین گل افشان دیگری در منطقه بزمان به نام پیرگل و یکی دیگر در ۱۰۰ کیلومتری غرب شهرستان جاسک در روستای گزی واقع شده است. از دیگر گل فشان های ایران می توان به گل فشان گمیشان در گلستان و گل فشان میناب اشاره کرد.
موقعیت جغرافیایی گل فشان های ایران:
کوه گل فشان تنگ (چابهار): 25 درجه و ۲۸ دقیقه شمالی، ۵۹ درجه و ۵۶ دقیقه شرقی.
گل فشان ثانویه تنگ: 25 درجه و ۲۸ دقیقه و ۳۰ ثانیه شمالی، ۵۹ درجه و ۵۹ دقیقه و ۴۷ ثانیه شرقی.
گل افشان گمیشان: 37 درجه و ۱۲ دقیقه شمالی، ۲۴ درجه و ۶ دقیقه شرقی.
گل افشان سرخ کوه: 20 درجه شمالی و ۳۷ دقیقه و ۱۰ ثانیه، ۱۳ درجه و ۲۰ دقیقه شرقی گل فشان پیرگل خاش
کوه گل افشان چابهار کجاست؟
محبوبترین و معروفترین گل فشان ایران، کوه گل افشان چابهار می باشد که در نزدیکی بندر تنگ واقع شده است. این جاذبه گردشگری بینظیر در ۱۰۰ کیلومتری غرب چابهار بعد از روستای کهیر قرار دارد. این موقعیت جغرافیایی خاص، تپه گل افشان را به یکی از جاذبه های مهم سواحل مکران تبدیل کرده است. طبیعت بکر و مناظر شگفتانگیز اطراف آن، سفری جذاب و فراموش نشدنی را برای شما خلق می کنند. همچنین نزدیکی آن به سایر جاذبه های طبیعی چابهار، امکان بازدید از چندین مکان دیدنی را در یک سفر فراهم می کند.

آدرس کوه گل افشان چابهار: استان سیستان و بلوچستان، ۱۰۰ کیلومتری غرب چابهار، بندر تنگ، بعد از روستای کهیر، نرسیده به روستای زرآباد
کوه گل فشان چابهار روی نقشه

برای امکان بزرگ نمایی رو نقشه گوگل مپ اینجا کلیک کنید.
چگونه به گل افشان چابهار برویم؟
مسیر دسترسی به کوه گل افشان چابهار بسیار ساده و هموار می باشد. شما باید ابتدا خود را به بندر کنارک برسانید. این بندر تقریبا در ۵۰ کیلومتری چابهار قرار دارد. هنگامی که به بندر کنارک رسیدید، باید مسیر خود را از جاده منتهی به بندرعباس ادامه دهید. پس از ۵۰ کیلومتر رانندگی در این مسیر و پشت سر گذاشتن روستای کهیر، می توانید تابلو بندر تنگ را مشاهده کنید.
سپس از مسیر فرعی که به روستای تنگ می رود، عبور کنید. پس از چند دقیقه رانندگی در این جاده فرعی می توانید تابلو تپه های گل افشان را ببینید. اگر در فاصله های دوری از چابهار قرار دارید، می توانید بلیط فرودگاه کنارک را رزرو کنید. همچنین لازم به ذکر است که همیشه سیستم حمل و نقل عمومی از چابهار یا کنارک به تپه های گل افشان وجود دارد.
بهترین فصل بازدید از کوه های گل افشان
طبق بررسی های انجام شده کوه های گل افشان در فصل های پربارش سال فعالیت بیشتری دارند. فصل های پاییز و بهار بهترین زمان برای بازدید از گل فشان چابهار می باشند. کارشناسان می گویند که بیشترین فعالیت آن ها از ابتدای آبان ماه تا ۱۰ اردیبهشت ماه است. بنابراین شما می توانید تقریبا در اکثر ماه های سال به آنجا سفر کنید.

ویژگی های تپه های گل افشان
گل افشان های چابهار یکی از جاذبه های طبیعی و منحصربهفرد ایران می باشند که هر ساله گردشگران زیادی را به خود جذب می کنند. این پدیده طبیعی دارای ۳ تپه می باشد که یکی از آن ها فعال می باشد. در بالای این تپه ها دهانه هایی با قطر چند سانتی متری مشاهده می شود که از آن ها گل و لای خارج می گردد.
همچنین در هنگام خروج گل، صدایی شبیه به شلیک تفنگ شنیده می شود. این منطقه به دومین ژئوپارک خاورمیانه تبدیل شده است. این گل ها بسیار ریز و چسبناک می باشند، به طوری از آن ها در سفالگری استفاده می شود. همچنین لازم به ذکر است که در این تپه ها هیچ گیاهی رشد نمی کند و اطراف آن ها فقط کویر و خاک می باشد.
ارتفاع گل افشان ها معمولا بیش از ۲۰ متر و گاهی اوقات قطر دهانه آن ها به ۱۲ متر نیز می رسد. کوه گل افشان تنگ دارای ارتفاع ۱۰۰ متر و قطر قاعده آن به بیش از ۱۰۰ متر می رسد. در ۲۰۰ متری این کوه چاله ای به عمق ۲ متر ایجاد شده که برای رسیدن به این کوه، باید از این چاله عبور کنید.
دوره تناوب گل افشان های چابهار هر ۱۰ الی ۱۵ دقیقه می باشد. بالا رفتن از این کوه آسان می باشد، مگر اینکه بارندگی شدت زیادی داشته باشد. در بالای این کوه چاله ای با قطر کمتر از ۱ متر و عمق نیم متر مشاهده می شود که گل از آن خارج می شود. مردم بومی آنجا به این پدیده بوتن، گل پاشان، ناپک (به معنی ناف زمین) یا آب باد می گویند.

نحوه شکل گیری کوه گل افشان
گل فشان ها یکی از عوارض زمین شناسی و ژئومورفولوژی می باشند که از یک تا چند دهانه تشکیل شده اند و گل سرد از آن ها خارج می شود. با انباشه شدن این گل ها روی هم، مخروط های کوچک و بزرگی در اطراف آن تشکیل می شود. دو عامل در شکل گیری گل فشان ها موثر می باشند:
- عوامل زمین ساختی (این نوع گل فشان ها دارای روانه های گلی سرد هستند.)
- در اثر پیامد های مرتبط با آتشفشان (این نوع گل فشان ها دارای روانه های گلی داغ هستند.)
اغلب کارشناسان و دانشمندان معتقدند که خاستگاه کوه گل افشان نوع دوم آتشفشان نمی باشد و مربوط به عوامل زمین ساختی و فشار های زیر زمین می باشد. طبق بررسی های انجام شده گل فشان های سواحل شمالی دریای عمان ناشی از فشار حاصله از حرکت صفحه اقیانوسی دریای عمان و در شمال ایران ناشی از زیر صفحه قاره ای ایران می باشد.

خواص گل افشان در چابهار
کوه گل افشان چابهار علاوه بر ویژگی های شگفتانگیز خود، دارای خواص درمانی می باشد. مردم محلی اعتقاد دارند که خواص گل افشان در چابهار بسیار زیاد و مردم زیادی برای استفاده از آن ها به آنجا مراجعه می کنند. آن ها می گویند استفاده از خواص گل افشان برای پوست، درد های عضلانی، درد های مفصلی و حتی بهبود روحیه و آرامش ذهن بسیار موثر می باشد.
از جمله خواص گل افشان برای پوست می توان به تامین مواد معدنی و ضروری پوست، کاهش التهاب پوست، تحریک کلاژن سازی پوست، سم زدایی پوست، رفع و درمان جوش و آکنه و… اشاره کرد. این باور ها باعث شده تا بسیاری از بازدید کنندگان علاوه بر بازدید از آنجا، مقداری از گل را برای استفاده شخصی با خود ببرند. همچنین گل آنجا به دلیل خاصیت چسبندگی مناسب در سفالگری و کوزهگری استفاده می شود.

آیا امکان پیاده روی و گردش در کوه گل افشان چابهار وجود دارد؟
ممکن است این سوال برای شما پیش بیاید که آیا امکان پیاده روی در آنجا وجود دارد؟ بله، در کوه گل افشان چابهار امکان پیاده روی و گردش وجود دارد. در بالای تپه ها در قسمت میانی مقدار زیادی گل رقیق وجود دارد و بجز آنجا، در سایر قسمت ها پیاده روی اشکالی ندارد. البته دقت کنید که در هنگام بارندگی زیاد، ممکن است بالا رفتن از آنجا کمی دشوار باشد و باید حتما تجهیزات و کفش مناسب به همراه داشته باشید.
جاذبه های گردشگری اطراف کوه گل افشان چابهار
تالاب لیپار
تالاب لیپار به خاطر رنگ صورتی آب هایش یک پدیده طبیعی خاص می باشد. این تالاب زیستگاه پرندگان مهاجر بوده و فضای بینظیری برای عکاسی و آرامش دارد. این تالاب در ۲۰ کیلومتری کوه های گل افشان واقع شده است.

سواحل مکران
سواحل مکران با ماسه های نرم و آب های بیکران، مکانی بسیار زیبا و آرامبخش برای گردشگران می باشد. شما می توانید در مسیر کوه گل افشان توقف کرده و از این سواحل زیبا لذت ببرید.

روستای تنگ
این روستا به عنوان نزدیکترین منطقه مسکونی به کوه گل افشان شناخته می شود. در این روستا می توانید با فرهنگ محلی مردم بلوچ آشنا شوید و از صنایع دستی منحصربهفرد آن ها خرید کنید.

کوه های مریخی
این کوه ها به خاطر شکل عجیب و منحصربهفردشان که شبیه به سطح مریخ است، بسیار محبوب هستند. بازدید از کوه های مریخی تجربه ای کاملا متفاوت از طبیعت گردی را به شما ارائه می دهد. این کوه ها در ۳۰ کیلومتری این منطقه واقع شده اند.

روستای تیس
یکی از جاذبه های گردشگری چابهار، روستای تیس می باشد که در نزدیکی کوه های گل افشان واقع شده است. شما می توانید در هنگام بازدید از این روستا با فرهنگ مردم محلی بلوچ آشنا شوید. همچنین در این روستا جاذبه های تاریخی زیادی یافت می شود.
بازدید از کوه گل افشان چابهار با تورهای تخصصی توربیست
برای بازدید از کوه گل افشان چابهار و جاذبه های اطراف آن، تور های گردشگری مختلفی توسط توربیست ارائه می شود. تورهای چابهار توربیست با خدمات ویژه و برنامه ریزی دقیق به شما کمک می کنند تا بهترین تجربه را از سفر به این منطقه شگفتانگیز داشته باشید. این تورها به گونه ای طراحی شده اند که شما از هر دقیقه سفر خود لذت ببرید. همچنین شما در این تورها از راهنمایان محلی و حرفه ای بهرهمند می شوید که اطلاعات جامع و دقیقی ار از این منطقه در اختیار شما می گذارند.
پرسش و پاسخهای متداول درباره کوه گل افشان چابهار
۱. کوه گل افشان چیست؟
کوه گلافشان یک پدیده زمینشناسی نادر است که به جای گدازههای داغ، گل خاکستری و سرد از دهانه آن فوران میکند.
۲. چرا کوه گل افشان چابهار خاص است؟
این گلافشان یکی از بزرگترین و مشهورترین نمونههای ایران است که بهطور مداوم فعالیت دارد و صدای فوران آن شبیه شلیک تفنگ است.
۳. کوه گلافشان چابهار کجا قرار دارد؟
در ۱۰۰ کیلومتری غرب چابهار، بندر تنگ، بعد از روستای کهیر و نرسیده به روستای زرآباد واقع شده است.
۴. بهترین فصل بازدید از کوه گلافشان چه زمانی است؟
فصلهای پاییز و بهار بهترین زمان برای بازدید هستند، بهویژه از آبان تا اردیبهشت که فعالیت گلافشانها بیشتر است.
۵. آیا گلافشانهای دیگری در ایران وجود دارند؟
بله، از جمله گلافشانهای گمیشان در گلستان، پیرگل در بزمان و میناب در هرمزگان.
۶. مسیر دسترسی به کوه گلافشان چابهار چگونه است؟
ابتدا باید به بندر کنارک و سپس به سمت بندر تنگ حرکت کنید. از آنجا تابلوهای راهنما شما را به گلافشان میرسانند.
۷. آیا خواص درمانی برای گلافشانها وجود دارد؟
بله، گل گلافشان برای مشکلات پوستی، دردهای عضلانی و مفصلی و حتی آرامش روحی مفید است.
۸. آیا میتوان روی تپههای گلافشان پیادهروی کرد؟
بله، اما در قسمتهای میانی که گل رقیق وجود دارد باید احتیاط کنید، مخصوصاً در زمان بارندگی.
۹. جاذبههای گردشگری اطراف گلافشان چابهار کدامند؟
از جاذبههای نزدیک میتوان به تالاب لیپار با آبهای صورتیرنگ و سواحل زیبای مکران اشاره کرد.
۱۰. آیا میتوان از گل گل افشان استفاده کرد؟
بله، مردم محلی از گل آن برای درمان پوست و سفالگری استفاده میکنند.
۱۱. آیا توربیست برای بازدید از کوه گل افشان خدمات ارائه میدهد؟
بله، توربیست تورهای ویژهای با راهنمایان بومی برای بازدید از تپههای گلافشان و سایر جاذبههای چابهار برگزار میکند که تجربهای متفاوت و فراموشنشدنی را برای شما فراهم میکند.
